TMD và tình trạng liên quanKhông phải chiếc răng khôn nào cũng cần loại bỏ. Khi nào cần nhổ răng khôn phụ thuộc vào hướng mọc, tình trạng mô nướu, khả năng vệ sinh và mức độ ảnh hưởng đến các răng kế cận. Một số trường hợp răng khôn có thể được bảo tồn và theo dõi định kỳ thay vì can thiệp ngay.
Khi nào cần nhổ răng khôn?
Răng khôn, hay răng số 8, thường mọc trong khoảng 17–25 tuổi. Do xuất hiện khá muộn, khi cung hàm đã tương đối ổn định nên chiếc răng này có thể gặp tình trạng mọc lệch, mọc ngang, mọc ngầm hoặc thiếu khoảng trống để phát triển.
Tuy nhiên, không nên dựa vào việc “có răng khôn” để quyết định nhổ. Bác sĩ cần đánh giá trực tiếp kết hợp với phim X-quang, từ đó xác định chiếc răng có gây bệnh lý hoặc tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến răng bên cạnh hay không.
Răng khôn mọc lệch, mọc ngang hoặc đâm vào răng số 7
Khi răng số 8 nghiêng về phía răng số 7, thức ăn dễ mắc kẹt tại vùng tiếp xúc giữa hai răng. Vị trí này lại nằm sâu trong cung hàm nên khá khó làm sạch bằng bàn chải thông thường.
Nếu kéo dài, răng khôn có thể tạo điều kiện cho sâu răng, viêm nướu hoặc tổn thương vùng xương quanh răng số 7. Vì vậy, ngay cả khi răng khôn chưa gây đau, bác sĩ vẫn có thể đề xuất nhổ nếu hình ảnh X-quang cho thấy hướng mọc bất lợi hoặc nguy cơ ảnh hưởng rõ ràng đến răng kế cận.
Răng khôn gây viêm, đau hoặc tái phát nhiều lần
Những cơn đau, sưng nướu phía trong cùng của hàm có thể liên quan đến tình trạng viêm quanh thân răng khôn. Khi một phần thân răng chỉ mọc lên khỏi nướu, phần mô còn lại tạo thành vùng dễ lưu giữ thức ăn và mảng bám.
Nếu tình trạng viêm tái diễn nhiều lần, việc chỉ xử lý triệu chứng có thể không giải quyết được nguyên nhân. Tùy vị trí răng và tình trạng mô nướu, bác sĩ có thể cân nhắc giữa cắt lợi trùm và nhổ răng.
Trong trường hợp răng khôn mọc ở vị trí bất lợi, không có đủ lợi sừng hóa hoặc tiếp tục gây viêm, nhổ bỏ thường là phương án được cân nhắc để hạn chế tình trạng tái phát.
Răng khôn bị sâu nặng hoặc ảnh hưởng đến răng bên cạnh
Răng khôn nằm sâu nên việc vệ sinh thường khó khăn hơn các răng khác. Khi đã xuất hiện tổn thương sâu lớn, đặc biệt sâu lan đến tủy hoặc răng không còn khả năng phục hồi thuận lợi, bác sĩ có thể chỉ định nhổ.
Ngược lại, nếu răng chỉ có một tổn thương sâu nhỏ, vị trí thuận lợi và vẫn có khả năng phục hồi, bác sĩ có thể cân nhắc hàn răng thay vì loại bỏ.
Điều này cho thấy câu trả lời cho vấn đề khi nào cần nhổ răng khôn không chỉ dựa trên việc chiếc răng có sâu hay không mà còn phụ thuộc vào khả năng duy trì và chức năng của răng trong tương lai.
3 trường hợp răng khôn có thể chưa cần nhổ
Không phải cứ mọc răng khôn là phải phẫu thuật. Nếu chiếc răng đáp ứng những điều kiện nhất định, bác sĩ có thể lựa chọn theo dõi định kỳ thay vì nhổ bỏ.
Răng khôn mọc thẳng và có đủ khoảng trống
Một chiếc răng khôn mọc đúng hướng, không chèn ép răng kế cận và có đủ khoảng trống để phát triển có thể được giữ lại.
Để bảo tồn, răng cần đáp ứng đồng thời một số điều kiện:
- Răng khỏe mạnh, không có tổn thương sâu hoặc viêm nhiễm.
- Có thể mọc đầy đủ trên cung hàm.
- Có răng đối diện để thực hiện chức năng ăn nhai.
- Có thể vệ sinh tương đối dễ dàng.
- Không gây ảnh hưởng đến răng số 7 hoặc các cấu trúc xung quanh.
Trong trường hợp này, việc kiểm tra định kỳ vẫn cần thiết để theo dõi sự thay đổi của răng theo thời gian.
Răng khôn mọc ngầm hoàn toàn nhưng chưa có dấu hiệu bất thường
Răng khôn nằm hoàn toàn trong xương hàm không nhất thiết phải phẫu thuật ngay nếu chưa gây bệnh lý hoặc ảnh hưởng đến các cấu trúc lân cận.
Bác sĩ có thể chỉ định chụp phim để xác định vị trí, hướng mọc và mối liên quan của răng với răng số 7, dây thần kinh hoặc các cấu trúc giải phẫu khác. Nếu không phát hiện dấu hiệu bất thường, phương án theo dõi có thể được lựa chọn.
Răng khôn chỉ sâu nhẹ và vẫn có thể phục hồi
Không phải mọi trường hợp sâu răng khôn đều phải nhổ. Với tổn thương nhỏ, răng có vị trí thuận lợi và khả năng phục hồi tốt, bác sĩ có thể xử lý bằng phương pháp phục hồi phù hợp.
Tương tự, nếu răng khôn bị viêm quanh thân răng nhưng vị trí mọc thuận lợi, bác sĩ có thể cân nhắc xử lý phần lợi trùm thay vì nhổ. Tuy nhiên, phương án này chỉ phù hợp khi tiên lượng sau điều trị thuận lợi và răng vẫn có khả năng duy trì lâu dài.
Nếu răng nằm quá sâu, thường xuyên mắc thức ăn, không có răng đối diện, gây tổn thương mô mềm hoặc tiếp tục tái phát viêm, việc nhổ bỏ sẽ được cân nhắc nhiều hơn.
Răng khôn không đau có cần nhổ không?
Đây là thắc mắc khá phổ biến. Răng khôn không đau chưa chắc đồng nghĩa với việc không cần nhổ. Ngược lại, cũng không phải răng khôn không đau nào cũng phải loại bỏ.
Một chiếc răng không gây triệu chứng nhưng mọc ngang, đẩy vào răng số 7 hoặc nằm ở vị trí khó vệ sinh vẫn có thể tiềm ẩn nguy cơ bệnh lý. Ngược lại, răng mọc thẳng, khỏe mạnh, có đủ khoảng trống và không ảnh hưởng đến răng kế cận có thể được giữ lại.
Do đó, quyết định nên dựa trên ba yếu tố chính: hướng mọc của răng, tình trạng thực tế trong khoang miệng và hình ảnh X-quang.
Xem thêm: https://nhakhoathuyanh.com/tong-hop-bien-chung-sau-khi-nho-rang-khon-can-dac-biet-luu-y/
Thay vì quyết định dựa trên cảm giác đau hoặc lo lắng, bạn nên kiểm tra răng khôn bằng thăm khám và phim chẩn đoán. Đây là cơ sở để bác sĩ đưa ra lựa chọn phù hợp giữa bảo tồn, theo dõi hoặc nhổ bỏ cho từng trường hợp cụ thể.
